Σύναξη της Υπεραγίας Θεοτόκου της Παραμυθίας, 21 Ιανουαρίου

Το έτος 807 μ.Χ. κατά την ημέρα αυτή και ενώ ο ηγούμενος της Μονής Βατοπαιδίου ήταν μέσα στο ναό, άκουσε ξαφνικά μέσα από την εικόνα τη φωνή της Θεοτόκου, που του είπε να μην ανοίξουν εκείνη την ημέρα τις πύλες της μονής, επειδή παραμόνευαν οι πειρατές. Έκπληκτος ο ηγούμενος είδε αμέσως ότι το πρόσωπο της Θεοτόκου έγινε ζωντανό, ομοίως και του βασταζόμενου στην αγκαλιά της Ιησού Χριστού, ο οποίος σήκωσε το δεξί του χέρι και πήγε με αυτό να καλύψει το στόμα της Παναγίας. Αλλά αμέσως η Παντάνασσα κράτησε το χέρι του Μονογενούς Υιού της και προς τούτο έκλινε δεξιότερα το πρόσωπό της και σχεδόν είπε τους ίδιους λόγους.

Ο ηγούμενος αμέσως κάλεσε τους μοναχούς, οι οποίοι θαύμασαν το γεγονός και διαπίστωσαν ότι η εικόνα είχε λάβει άλλη μορφή και σχηματισμό διαφορετικό.

Η Σύναξη της Υπεραγίας Θεοτόκου της Παραμυθίας τιμά τη θαυματουργή εικόνα της Παναγίας, η οποία συνδέεται με το καθολικό της Ιεράς Μεγίστης Μονής Βατοπαιδίου στο Άγιο Όρος. Αυτή η εικόνα, τοιχογραφία του 14ου αιώνα, είναι αφιερωμένη στην Παναγία την Παραμυθία, δηλαδή την Παρηγορήτρια, και έχει συνδεθεί με ένα εξαιρετικό θαύμα που συνέβη αρχές του 14ου αιώνα, το οποίο ανέδειξε τη μητρική προστασία της Θεοτόκου για τη Μονή.

Το περιστατικό που προκάλεσε τη μετεγκατάσταση της εικόνας σε παρεκκλήσιο της Παναγίας στην Ιερά Μονή Βατοπαιδίου ξεκίνησε όταν, στις 21 Ιανουαρίου, οι πατέρες της Μονής αποσύρθηκαν στα κελλιά τους μετά την τέλεση του Όρθρου και ο Ηγούμενος προσευχόταν μόνος στον ναό. Καθώς βρισκόταν σε προσευχή, άκουσε μια φωνή που δεν ανήκε σε άνθρωπο και που προερχόταν από την εικόνα της Παναγίας. Η Παναγία του είπε να μην ανοίξει την πύλη της Μονής, καθώς έξω από αυτήν παραμόνευαν πειρατές. Μετά από αυτή την προειδοποίηση, η εικόνα της Παναγίας και του Ιησού παρουσίασαν μια υπερφυσική αλλαγή, με το Βρέφος Ιησού να ζωγραφίζεται ζωντανό και να σιωπά την Παναγία, ενώ ο Ηγούμενος αντίκρισε το θεϊκό τους διάλογο.

Μετά την προειδοποίηση, ο Ηγούμενος κάλεσε τους πατέρες να έρθουν και τους αφηγήθηκε το θαύμα. Όταν εκείνοι κοιτούσαν την εικόνα, συνειδητοποίησαν ότι η σύνθεση της εικόνας είχε αλλάξει δραματικά. Η Παναγία, που κρατούσε το Βρέφος Ιησού, είχε το χέρι του Υιού της μπροστά στο στόμα της, ενώ το πρόσωπό της έδειχνε μεγάλη επιείκεια και στοργή, και ο Χριστός παρουσίαζε αυστηρό πρόσωπο.

Η εικόνα θεωρείται αχειροποίητη, αφού η αλλαγή της δεν έγινε από ανθρώπινο χέρι, αλλά από τη Χάρη του Θεού, για να προστατεύσει τη Μονή από τους κινδύνους. Η εικόνα αυτή πήρε το όνομα «Παναγία Παραμυθία», Παρηγορήτρια, επειδή η θέα της αναπαύει και παρηγορεί την ψυχή.

Η εικόνα μεταφέρθηκε σε παρεκκλήσιο της Μονής, όπου οι μοναχοί διατηρούν ακοίμητο κανδήλι μπροστά της και ψάλλουν καθημερινά Παράκληση, ενώ κάθε Παρασκευή τελείται Θεία Λειτουργία. Η εικόνα συνδέεται με τον Όσιο Νεόφυτο, ο οποίος υπηρέτησε στο παρεκκλήσιο της Παναγίας Παραμυθίας και είχε μάλιστα λάβει μια θεϊκή προειδοποίηση από την Παναγία πριν την κοίμησή του.

Αυτό το θαύμα αποκαλύπτει τη μητρική παρρησία της Θεοτόκου, η οποία μεσιτεύει για τις αμαρτίες των ανθρώπων, φροντίζοντας για την προστασία τους από τους κινδύνους και τις αμαρτίες τους. Η Παναγία Παραμυθία αποτελεί σύμβολο της γλυκύτητας, της αγάπης και της φροντίδας της Μητέρας Θεοτόκου για τους πιστούς της.