Η 1η συνεδρίαση του ΕΑΜ στο ορεινό συγκρότημα «Αλή Μπαμπά», βόρεια της πόλης των Σερρών και η επίθεση από βουλγαρικές δυνάμεις, 25 Μαρτίου 1944
Στις 25 Μαρτίου 1944, στο ορεινό συγκρότημα «Αλή Μπαμπά» στον Λαϊλιά, βόρεια των Σερρών, πραγματοποιήθηκε η Πανσερραϊκή Συνδιάσκεψη του ΕΑΜ. Την παραμονή της συνδιάσκεψης, συνεργάτες των Βουλγάρων κατήγγειλαν τη συγκέντρωση, με αποτέλεσμα η βουλγαρική μεραρχία να κινητοποιήσει σύνταγμα άνω των χιλίων στρατιωτών για την περικύκλωση και εξόντωση των ανταρτών.
Ανήμερα της 25ης Μαρτίου, το τμήμα του ΕΛΑΣ στο Λαϊλιά Σερρών δέχτηκε επίθεση από βουλγαρικές δυνάμεις. Οι αντάρτες, που αιφνιδιάστηκαν, είχαν ετοιμάσει γιορτή για την επέτειο της Ελληνικής Επανάστασης και είχαν προσκαλέσει αντιπροσώπους από τις οργανώσεις του ΕΑΜ και της ΕΠΟΝ της περιοχής. Περίπου εξήντα πολίτες δέχτηκαν επίθεση στον οικισμό Βλάχικα Καλύβια, όπου είχαν διανυκτερεύσει. Οι βουλγαρικές δυνάμεις κατέλαβαν τον οικισμό και τον πυρπόλησαν, ενώ πυροβολούσαν τους πολίτες που προσπαθούσαν να διαφύγουν καταδιωκόμενοι. Οι αντάρτες συμπτύχθηκαν και οχυρώθηκαν σε πιο απρόσιτες θέσεις, απ’ όπου προσπάθησαν να αντισταθούν, αλλά μάταια, αφού ο βουλγαρικός στρατός κατάφερε να τους απωθήσει. Συνολικά, έντεκα αντάρτες και πολίτες έχασαν τη ζωή τους, ενώ άλλοι δέκα υπέστησαν κρυοπαγήματα.
Η μάχη διεξήχθη υπό σφοδρή χιονοθύελλα. Οι Βούλγαροι υπέστησαν σημαντικές απώλειες και υποχώρησαν, αλλά και οι δυνάμεις του ΕΛΑΣ, παρότι απέκρουσαν τις πρώτες επιθέσεις, υπέστησαν σοβαρές απώλειες. Οι νεκροί του ΕΛΑΣ ήταν οι εξής: ο Δημήτρης Χατζής (Αηδονοχώρι), ο Νικόλαος Καμίλαλης (Σέρρες), ο Ιωάννης Πλίτσης (Σέρρες), ο Χρήστος Λίθαρης (Πεντάπολη) και ο Αγάθων Ταχματζίδης (Σκοπιά Σερρών).
Το χτύπημα για τις δυνάμεις του ΕΑΜ/ΕΛΑΣ στην περιοχή των Σερρών ήταν πολύ μεγάλο, με τις πρώτες πληροφορίες να αναφέρουν ότι ολόκληρο το τμήμα του Λαϊλιά είχε εξολοθρευτεί. Ο λόχος του Λαϊλιά αναγκάστηκε να εγκαταλείψει το βουνό στις 27 Μαρτίου και να περάσει στο Μενοίκιο.
Η διοίκηση του ΕΛΑΣ εκμεταλλεύτηκε τη βαριά χιονοθύελλα της 25ης Μαρτίου και έδωσε εντολή σε ένα τμήμα του που ήταν οχυρωμένο στο ύψωμα «Ντεμή Καπούρ» να αντεπιτεθεί αιφνιδιαστικά με ομαδικά πυρά. Τα τάγματα των Βουλγάρων αιφνιδιάστηκαν, κυνηγήθηκαν από τους αντάρτες και, με πολλές απώλειες, υποχώρησαν στη βάση τους. Στη μάχη αυτή, οι Βούλγαροι είχαν 15 νεκρούς και 22 τραυματίες, ενώ οι δυνάμεις του ΕΛΑΣ υπέστησαν 6 νεκρούς και 3 τραυματίες. Οι νεκροί του ΕΛΑΣ ήταν οι: ο Νότας Γιώργος του Πέτρου (Αμμουδιά), ο Πλίτσης Γιάννης (Σέρρες), ο Καμίλαλης Νίκος (Σέρρες), ο Λιθαρής Χρήστος (Πεντάπολη), ο Χατζής Δημήτριος (Αηδονοχώρι) και ο Ταχματζίδης Αγαθόνικος (Αλιστράτη).
