Άγιος Βρίκτιος ο Επίσκοπος της Τουρ, 13 Νοεμβρίου

Ο Άγιος Βρίκτιος (Λατινικά: Brictius, περ. 370 – 444 μ.Χ.) της Τουρ ήταν επίσκοπος του 5ου αιώνα, ο τέταρτος Επίσκοπος της Τουρ, και διάδοχος του Αγίου Μαρτίνου της Τουρ το 397 μ.Χ.

Ο Βρίκτιος υπήρξε σύγχρονος του Αυγουστίνου Ιππώνος και έζησε την εποχή της Γ΄ Οικουμενικής Συνόδου στην Έφεσο (431). Τότε η Γαλατία αποτελούσε μέρος της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, όπου ο Χριστιανισμός είχε ήδη καθιερωθεί ως επίσημη κρατική θρησκεία από τα τέλη του 4ου αιώνα.

Η αυτοκρατορία όμως βρισκόταν σε κρίση: η Δυτική Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία πλησίαζε στην πτώση της και, με τις μετακινήσεις των λαών του 5ου αιώνα, σχηματίζονταν διάφορα γερμανικά βασίλεια. Ήταν μια εποχή πολιτικής και κοινωνικής αβεβαιότητας.

Ο Βρίκτιος ήταν ορφανός. Τον έσωσε και τον ανέθρεψε ο Επίσκοπος Μαρτίνος της Τουρ, στο μοναστήρι του Μαρμουτιέ (Marmoutier).

Έγινε μαθητής του Μαρτίνου, αλλά σε χαρακτήρα διέφερε πολύ από τον δάσκαλό του —ήταν φιλόδοξος και παρορμητικός. Παρόλα αυτά, χειροτονήθηκε μοναχός και κατόπιν αρχιδιάκονος του Μαρτίνου.

Μια παράδοση αναφέρει ότι ο Μαρτίνος προφήτευσε πως ο Βρίκτιος θα τον διαδεχόταν ως επίσκοπος, αλλά θα αντιμετώπιζε πολλές δυσκολίες. Οι κληρικοί της Τουρ, που δεν τον συμπαθούσαν, παρακάλεσαν τον Μαρτίνο να τον διώξει· εκείνος όμως απάντησε:

«Αν ο Χριστός μπορούσε να ανεχθεί τον Ιούδα, γιατί να μην ανεχθώ κι εγώ τον Βρίκτιο;»

Λέγεται επίσης ότι ο Βρίκτιος εγκατέλειψε το μοναστήρι για να ζήσει «με όμορφα άλογα στους στάβλους του και ωραίες δούλες στο σπίτι του».

Επισκοπή και δοκιμασίες

Όταν πέθανε ο Μαρτίνος (397), ο Βρίκτιος ανέλαβε τη θέση του επισκόπου της Τουρ. Αν και εκτελούσε τα καθήκοντά του, φημολογείται ότι υπέκυπτε σε κοσμικές απολαύσεις και φιλοδοξίες. Κατηγορήθηκε πολλές φορές, αλλά κάθε εκκλησιαστική έρευνα τον αθώωνε.

Μετά από τριάντα χρόνια επισκοπής, μια μοναχή που εργαζόταν ως πλύντρια στο σπίτι του γέννησε παιδί, και διαδόθηκε η φήμη ότι ο Βρίκτιος ήταν ο πατέρας. Για να αποδείξει την αθωότητά του, λέγεται ότι πήγε στον τάφο του Αγίου Μαρτίνου κρατώντας αναμμένα κάρβουνα μέσα στον μανδύα του· όταν τα κάρβουνα δεν έκαψαν το ύφασμα, θεωρήθηκε σημάδι της αθωότητάς του.

Ωστόσο, ο λαός της Τουρ δεν τον πίστεψε και τον ανάγκασε να φύγει· αλλιώς θα τον λιθοβολούσαν.

Ο Βρίκτιος ταξίδεψε στη Ρώμη, όπου παρέμεινε επτά χρόνια σε εξορία, ώσπου ο Πάπας τον αθώωσε πλήρως. Όταν επέστρεψε στην Τουρ, οι ενδιάμεσοι επίσκοποι είχαν πεθάνει, και εκείνος επανέλαβε τα καθήκοντά του. Έκτισε παρεκκλήσι αφιερωμένο στους Αποστόλους Πέτρο και Παύλο, πάνω από τον τάφο του Αγίου Μαρτίνου.

Από τότε έζησε με μεγάλη ταπεινοφροσύνη, και κατά τον θάνατό του, τον Νοέμβριο του 444, αναγνωρίστηκε ως άγιος.

Ο Βρίκτιος υπήρξε αμφιλεγόμενη μορφή, και οι διάφοροι θρύλοι γύρω από αυτόν αντανακλούν τις εντάσεις μεταξύ των μοναχών και των κοσμικών κληρικών της Τουρ εκείνης της εποχής.

Τα λείψανά του μεταφέρθηκαν από τον Γρηγόριο της Τουρ στο Κλερμόν και σήμερα βρίσκονται στην εκκλησία του Αγίου Μιχαήλ (San Michele) στην Παβία της Ιταλίας. Πολλοί ναοί αφιερώθηκαν στη μνήμη του.

Η μνήμη του τιμάται στις 13 Νοεμβρίου.

Η σφαγή των Δανών στην Αγγλία στις 13 Νοεμβρίου 1002 είναι γνωστή ως Σφαγή της Ημέρας του Αγίου Βρίκτιου (St Brice’s Day Massacre).

Στην πόλη Στάμφορντ του Λίνκολνσαϊρ, η 13η Νοεμβρίου —η Ημέρα του Αγίου Βρίκτιου— ήταν παραδοσιακά η μέρα ενός ετήσιου εθίμου ταυροδρομίας.