Πραγματοποιήθηκε φαντασμαγορική γιορτή του Συλλόγου «Η Αναγέννησις», 8 Σεπτεμβρίου 1929
Στις 8 Σεπτεμβρίου 1929, πραγματοποιήθηκε φαντασμαγορική γιορτή του Συλλόγου «Η Αναγέννησις»
Η εφημερίδα Μακεδονικά Νέα ανέφερε στις 12 Σεπτεμβρίου 1929:
Η Αθήνα στο Σιδηρόκαστρο
Σιδηρόκαστρο, Σεπτέμβριος
Οι πρωτευουσιάνοι πολύ πιθανόν να μας περάσετε για ζαλισμένους από τη ζέστη επαρχιώτες και ίσως να σας φανεί πως υπερβάλλουμε στα πράγματα. Περαστικός όμως από εδώ, σας βεβαιώνω απόλυτα πως ούτε επίδραση της ζέστης είναι αυτά που θα διαβάσετε ούτε επαρχιώτικη υπερβολή, αλλά μόνο πραγματικότητα.
Την περασμένη Κυριακή, οι Σιδηροκαστρινοί και όλοι οι ξένοι που έτυχε να βρίσκονται εδώ, βρεθήκαμε μπροστά σε μια φαντασμαγορική γιορτή που, πραγματικά, μείναμε κατάπληκτοι. Τρίβαμε τα μάτια μας και αναρωτιόμασταν: βρισκόμαστε στο Σιδηρόκαστρο ή στο Παναθηναϊκό Στάδιο;
Οι «Καρυάτιδες», που παρέλασαν μπροστά στα μάτια του έκπληκτου κοινού, ήταν κορίτσια του Σιδηροκάστρου ή τελειόφοιτες της Σχολής Κλασικών Χορών της κυρίας Δούγκαν, που έχει καταπλήξει τους Αμερικανούς;
Παρουσιαζόταν ο χορός του Συλλόγου Κυριών και Δεσποινίδων Σιδηροκάστρου «Η Αναγέννησις». Πρόκειται για ένα αξιόλογο σωματείο, του οποίου προεδρεύει η κυρία Μαρίκα Περιστεράκη και στο οποίο συμμετέχουν ως σύμβουλοι οι καλύτερες κυρίες και δεσποινίδες του τόπου. Ο σύλλογος αυτός μας παρουσιάζει κάθε τόσο και από ένα μικρό αριστούργημα, αυτή τη φορά όμως παρουσίασε ένα πραγματικό θαύμα.
Και έτσι δικαιώνεται για άλλη μια φορά περίτρανα η πεποίθηση ότι η πραγματική εργασία και οι κόποι πάντοτε και με βεβαιότητα φέρνουν αποτέλεσμα.
Είναι δέκα η ώρα. Η χαριτωμένη φανφάρα του Ορφανοτροφείου, υπό τη διεύθυνση του κ. Χαδίμογλου, και η μαντολινάτα, υπό τον κ. Γ. Φραγκόπουλο, αρχίζουν να παίζουν τον Μακεδονικό χορό.
Ξεκινά η χαριτωμένη κόρη του δικηγόρου κ. Πλαταρίδη, η δεσποινίς Μιμή, ντυμένη τσολιάς, και σέρνει τον μακεδονικό χορό μαζί με τις δεσποινίδες του Σιδηροκάστρου. Όλες είναι όμορφα ντυμένες με ντόπιες μακεδονικές στολές και χορεύουν ρυθμικά, κανονικά και με μεγάλη μαεστρία.
Όλες είναι μαθήτριες των ανώτερων τάξεων του γυμνασίου και του εξατάξιου διδασκαλείου, ενώ η Πλαταρίδου είναι τελειόφοιτη του γυμνασίου. Τους χορούς που χόρεψαν τούς είχαν διδαχθεί επιστημονικά στα σχολεία τους.
Η απέραντη και, παρ’ όλα αυτά, ασφυκτικά γεμάτη αίθουσα της «Ομόνοιας», που κολυμπά σε έναν ωκεανό ηλεκτρικών φώτων και είναι μεγαλοπρεπέστατα διασκευασμένη, με κάθε τι από πριν μελετημένο και τοποθετημένο στη θέση του, δονείται από τα χειροκροτήματα του ενθουσιασμένου μακεδονικού αλλά και μη κοινού.
Ο τσολιάς, μέσα στον ενθουσιασμό του, τινάζει ψηλά το τριαντάφυλλο από το αυτί του και η παρέα αποσύρεται, παρά την επιμονή του κοινού να επαναληφθεί ο μακεδονικός χορός, επειδή είχε αποφασιστεί να τηρηθεί κατά γράμμα το πρόγραμμα.
Δέκα λεπτά δεν πέρασαν και, πριν προλάβει να συνέλθει ο κόσμος από τον ενθουσιασμό, σαν με μαγεία, τα ίδια κορίτσια προβάλλουν στο κέντρο της αίθουσας με τις αρχαϊκές στολές και κομμώσεις τους, τους αμφορείς στους ώμους και τα κάνιστρα με τα άνθη πάνω στα κεφάλια τους. Παίρνουν κλασικές και γεμάτες χάρη στάσεις και χορεύουν τον χορό των Καρυάτιδων.
Το κοινό μεταφέρεται σε άλλες σφαίρες, σε άλλες εποχές. Και μέσα σε αυτή την έξαρση εμφανίζεται στη μέση ο Έρωτας, με τα φτερά του, τη φαρέτρα του γεμάτη κόκκινα βέλη και, πάνω στη φαρέτρα, μια αιμόστακτη καρδιά. Τα πονηρά μάτια του βγάζουν σπίθες και μπαίνει επικεφαλής των Καρυάτιδων.
Είναι το χαριτωμένο αγγελούδι, ο μικρός Αμύντας του κ. Πλαταρίδη.
Όλοι τραβούν ρυθμικά προς τη σκηνή και σχηματίζουν ένα «ταμπλό», με τον Έρωτα στη μέση. Με τη συνοδεία της μαντολινάτας ψάλλουν τον εναρμονισμένο ύμνο στον Έρωτα, από τα χορικά της «Αντιγόνης» του Σοφοκλή.
Αυτό ήταν πραγματική αποθέωση! Περιγραφή της σκηνής και της αίθουσας δεν γίνεται. Θα χρειαζόταν κινηματογράφος για να αποδοθεί.
Τρία λεπτά διάλειμμα και να ένα κόκκινο τρίο. Στη μέση πάλι ο Αμύντας Πλαταρίδης και δεξιά κι αριστερά η μελαχρινή Ελενίτσα και η ξανθιά Καίτη, με τα πλουμιστά μάτια, κοριτσάκια του τέως βουλευτή κ. Αλεξίδη.
Και τα τρία είναι ηλικίας από 9 έως 11 ετών και χορεύουν έναν κοζάκικο χορό. Μα χορό! Πώς τα έμαθαν και πότε τα έμαθαν αυτά τα πράγματα, είναι πραγματικά θαύμα.
Ακολουθούν ο Αμερικανικός χορός και ο Χιώτικος μπάλος, όλα με ειδικές στολές, όλα με τάξη, με γούστο, χωρίς το παραμικρό φάλτσο. Ένα μπαλέτο με όλα του τα προσόντα — και τύφλα να έχει μπροστά του αυτό το μπαλέτο του κ. Μπουτνίκοφ!
Μικρή αντράκλα, όσο χρειάζεται για να πάρει ανάσα ο κόσμος.
Στο μεταξύ κατεβαίνει η αυλαία στη σκηνή. Όλα τα μάτια γύρισαν εκεί. Όταν ανοίγει, ένας σκερτσόζος, τόσο δα μικρός δανδής, κομψευόμενος μέσα στο καλοκομμένο τσάρλεστον κοστουμάκι του, με τη στραβή ρεπουμπλικίτσα του και το μπαστουνάκι του, μας διηγείται έμμετρα τα βάσανα και τα παθήματά του ως «υποψήφιος γαμπρός».
Είναι η δεσποινίς Μιμίκα Πλαταρίδου, που απήγγειλε και εκτέλεσε το νούμερο αυτό με τέτοια χάρη και τόση τέχνη, ώστε, πραγματικά, θα τη ζήλευε και η Κοτοπούλη.
Η αίθουσα ξεσπά σε χειροκροτήματα και φωνές, αλλά αυτό δεν γίνεται — πάνω απ’ όλα το πρόγραμμα!
Πριν αρχίσει όμως το δεύτερο μέρος του προγράμματος, σηκώνεται όλος ο κόσμος στο πόδι και απαιτεί οπωσδήποτε να επαναληφθεί ο Μακεδονικός.
Είδε, παραείδε η Επιτροπή και αποφάσισε μια μικρή τροποποίηση στο πρόγραμμα. Ξαναφορούν τις μακεδονικές στολές οι νεραϊδούλες και, να πάλι, ξεκινά ο τσολιάς μπροστά.
Αυτή τη φορά όμως όλα τα κορίτσια, με τη σειρά, σέρνουν τον χορό. Και σε κάθε αλλαγή ο κόσμος ξεσπά σε χειροκροτήματα, μέχρι που έρχεται και πάλι μπροστά ο τσολιάς και παίρνει μαζί του τα κορίτσια.
Όλος ο κόσμος είναι όρθιος. Τρελοί από ενθουσιασμό φωνάζουν «μπράβο» και χειροκροτούν.
Τα παλιά μακεδονίτικα, λεβέντικα μεράκια είχαν ανάψει εκείνο το βράδυ για τα καλά!
Πού να βρεθεί τόσος χώρος στην καλή σας εφημερίδα, κύριε Συντάκτη, για να τα γράψουμε όλα, έστω και σύντομα;
Ακολούθησε γενικός χορός μέχρι τις 4 το πρωί και εξακολουθούσαν ακόμη να φωνάζουν οι αθεόφοβοι: «Ας μη φέξει!»
Τέτοιος ήταν ο χορός αυτός της «Αναγέννησης», που δεν ξανάγινε άλλος παρόμοιος μέχρι τώρα εδώ. Μα, να σας πω την αλήθεια, ούτε και στη Σαλονίκη σας δεν μπορεί να γίνει καλύτερος.
Μπράβο στην «Αναγέννηση»! Κουράστηκε, έτρεξε, κοπίασε, αλλά παρουσίασε κάτι που πολύ ευχαρίστως θα το έβλεπαν και στη Σαλονίκη και στην Αθήνα.
Κι εμείς δώσαμε τον παρά μας, αλλά χαλάλι να είναι!
ΔΗΜ. ΝΑΟΥΜ
Αυτούσιο το κείμενο:
ΑΘΗΝΑΙ ΣΤΟ ΣΤΟΚΑΣΤΡΟΝ-
ΣΙΔΗΡΟΚΑΣΤΡΟΝ Σεπτέμβριος. οἱ πρωτευουσιάνοι πολὺ πιθανὸν
νὰ μᾶς πάρητε γιὰ παραζαλισμένους ἀπ᾿ τὴ ζέστη ἐπαρχιῶτες, ἴσως σᾶς φανῇ πῶς παραφουσκώνουμε τα πράγματα. Περαστικὸς ὅμως ἀπ᾿ ἐ-δι σας βεβαιώνω ἀπολύτως πῶς οὐ-τε ἐπίδραση ζέστης εἶνε εἶνε αὐτὰ ποῦ που θὰ διαβάσητε, οὔτε ἐπαρχιώτικη κομ * πορρημοσύνη, ἀλλὰ μόνον πραγμα-τικότης.
Την περασμένη Κυριακὴ οἱ Σίδη-ροκαστρινοί καὶ ὅλοι ὅλοι οἱ οἱ ξένοι ξε ποῦ ἔτυχαν ἐδῶ, βρεθήκαμε μπροστὰ σὲ μιὰ φαντασμαγορική γιορτή, ποῦ, μὰ τὴν ἀλήθεια, μείναμε κατάπληκτοι, βαμε τὰ μάτια μας καὶ διερωτώ-καν στο Σιδηρόκαστρο βρισκό-σουν στο Παναθηναϊκό Στάδιο Καρυάτιδες, ποῦ παρήλασαν μὸς ἀπ᾿ τὰ μάτια τοῦ παραζαλι-σμένου κοινοῦ, ἦταν κορὶστια τοῦ Διδηροκάστρου ἤ τελειόφοιτες τῆς Σχολῆς κλασικών χορών τῆς μὲς Δούγκαν, που έχει καταπλήξει τοὺς Αμερικανούς.
Εδίδετο το ὁ ὁ χορ χορὸς τοῦ Συλλόγου Κυριῶν καὶ δεσποινίδων Σιδηροκά-στρου ἡ «᾿Αναγέννησις» τοῦ φιλοτί-μου αὐτοῦ σωματείου, ποῦ προεδρεύ-εταὶ ἀπ᾿ τὴν κ. Μαρίκα Περιστερά-κὴ καὶ ἔχει συμβούλους τὶς καλλί-τερες κυρίες καὶ δεσποινίδες τοῦ τὸν που, τοῦ συλλόγου αὐτοῦ ποὺ μᾶς παρουσιάζει κάθε τόσο ἀπὸ ἕνα ἀριστουργηματάκι, τὴ φορὰ δὲ αὐτὴ ένα θαύμα: Κι' ἔτσι δικαιώνεται ἄλ λη μιὰ φορὰ περιτράνως ἡ πεποί-θηση, ὅτι ἡ πραγματικὴ ἐργασία καὶ οἱ κόποι πάντοτε καὶ ἀσφαλῶς τε λεσφορούν.
Εἶνε ἡ ὥρα 10. Ἡ χαριτωμένη φανφὰρ τοῦ Ὀρφανοτροφείου ὑπὸ τὴν διεύθυνσιν τοῦ κ. Χαδίμογλου καὶ ἡ μαντολινάτα ὑπὸ τὸν κ. Γ. Φραγκόπουλον ἀνακρούουν τὸν Μα-κεδονικὸν χορὸν, Ξεκινᾶ ἡ χαριτω μένη κόρη τοῦ δικηγόρου κ. Πλα-ταρίδου δις Μιμή ντυμένη τσολιᾶς καὶ σέρνει τὸ μακεδονικὸ μὲ τὶς δε-σποινίδες τοῦ Σιδηροκάστρου (βλέμε σχετικὴ εἰκόνα) ἡ ὁποῖες ὅλες πίνε χαριτωμένα ντυμένες μὲ μακε-δονικές στολές ντόπιες, χορεύουν δὲ ρυθμικά κανονικά μὲ μαεστρία. Ο-λες εἶνε μαθήτριες τῶν ἀνωτέρων τάξεων τοῦ γυμνασίου καὶ τοῦ ἑξα-ταξίου διδασκαλείου, ἡ δὲ Πλατα-ρίδου τελειόφοιτος τοῦ γυμνα σίου καὶ τοὺς χορούς που χόρε ψαν τοὺς διδάχθηκαν εἰς τὰ σχολεῖα τους ἐπιστημονικά. Ἡ ἀπέραντη καὶ μόλα ταῦτα ἀσφυκτικώς γεμάτη αἴθουσα τῆς «Ομονοίας», ποῦ хо λυμπᾶ σὲ ὠκεανὸ ἠλεκτρικῶν φώ-στων καὶ εἶνε μεγαλοπρεπέστατα δια σκευασμένη μὲ τὸ κάθε τι ἀπὸ πρὶν μελετημένο καὶ βαλμένο στὸν τόπο του, δονεῖταὶ ἀπὸ τὰ χειροκροτή ματὰ τοῦ ἐνθουσιασμένου μακεδονι-κοῦ καὶ μὴ κοινοῦ. Ὁ Τσολιᾶς στὸν ἐνθουσιασμό του· τινάζει ψηλὰ τὸ τριανταφυλλο ἀπὸ τὸ αὐτί του καὶ ἡ παρέα ἀποσύρεται, παρὰ τὴν ἐπιμο-νὴ τοῦ κοινοῦ νὰ ἐπαναληφθῇ ὁ μα κεδονικός, διότι ἀπεφασίσθη νὰ τη ρηθῇ κατὰ γράμμα τὸ πρόγραμμα.
Δέκα λεπτὰ δὲν πέρασαν καὶ ὁ κόσμος προτοῦ συνέλθη· ἀπ᾿ τὸν ἐν-θουσιασμὸ σἄμὲ μαγεία τὰ ἴδια κοι ρίτσια προβάλλουν στὸ κέντρο τῆς αἰθούσης μὲτὶς ἀρχαϊκές των στολὲς καὶ κομμώσεις, τοὺς ἀμφορεῖς των στοὺς ὤμους καὶ τὰ κάνιστρα μὲ τὰ ἄνθη ἐπὶ τῆς κεφαλῆς, σὲ στάσεις κλασσικὲς καὶ γεμάτες χάρη καὶ χο-ρεύσυν τὸν χορὸ τῶν Καρυατίδων. Τὸ κοινὸν μεταρσιώνεται, μεταφέρε ται σὲ ἄλλες σφαίρες, ἄλλες ἐποχὲς καὶ μέσα στὴν ἐξύψωση αὐτὴ ξεπε τιέται στὴ μέση ὁ Ἔρωτας μὲ το φτερά του, τὴ φαρέτρα του γεμάτη κόκκίψα βέλη καὶ ἐπάνω στὴ φαρέτρα μιὰ αἱμόστακτη καρδιά τά πονηρὰ μάτια του βγάζουν σπίθες καὶ μπαίνει ἐπὶ κεφαλῆς τῶν Καρυατί-δων. (Είναι τὸ χαριτωμένο ἀγγελού δι ὁ μικρὸς Αμυντας τοῦ κ. Πλα-ταρίδου.) Τραβοῦν ὅλοι ρυθμικὰ στὴ σκηνὴ καὶ σχηματίζουν ἕνα ταμπλό μὲ τὸν Ἔρωτα Ε στη μέση, μὲ ὑπό κρουσιν σιν δὲ δὲ τῆς μαντολινάτας ψάλο λουν τὸν ἐναρμονισμένο ὕμνο στὸν τῆς ᾿Αντι-Ἔρωτα ἀπ᾿ τὰ χορικὰ τῆ γόνης τοῦ Σοφοκλέα. Αὐτὸ ἦταν ἀν ποθέωσης. Περιγραφὴ τῆς σκηνής θέλει κι καὶ τῆς σάλας δὲ γίνεται, θε νηματογράφο.
Διάλειμμα τριῶν λεπτῶν καὶ νὰ ἕνα κόκκινο τρίο. Στ Στη μέση ὁ ᾿Αμύν τας Πλαταρίδης πάλι καὶ ἀπ᾿ ἐδῶ κιαπεκεῖ ἡ μελαχρινούλα Ελενίτσα εκαί ἡ ξανθὴ Καίτη μὲ τὰ πλουμι στα μάτια, κοριτσάκια τοῦ τέως βου λευτοῦ κ. ᾿Αλεξίδου, ἡλικίας καὶ τὰ τρία ἀπὸ 9 ἕως 11 ἐτῶν καὶ χορεύ-ουν ἕνα Κοζάκικο χορό, μὰ χορό, πῶς τἄμαθαν καὶ καὶ πότε ὅτε τὸ τᾶμαθαν αὐ τὰ τὰ πράγματα θαῦμα.
Ακολουθοῦν ὁ ᾿Αμερικανικός χοι ρὸς καὶ ὁ Χιώτικος μπάλλος, ὅλα μὲ εἰδικὲς στολές ὅλα μὲ τάξι, μὲ γοῦστο, χωρὶς τὸ παραμικρὸ φάλ τσο, ἕνα μπαλέτο μὲ τὰὅλα του και τύφλα νἄχῃ μπρὸς μπ σ᾿ αὐτὸ τὸ μπα-λέτο τοῦ κ. κ. Μπ Μπουτνικώφ.
Μικρὴ ἄντρἄκτ ὅσο γιὰ νὰ νὰ πά-ρῃ ἀνάσα ὁ κόσμος. Στὸ μεταξὺ και τεβαίνει ἡ αὐλαία στὴ σκηνή. Ὅλα τὰ μάτια γύρισαν ἐκεῖ. Στὸ ἄνοιγμά της ἕνας σκερτσόζος τοσούτσκος δανδῆς, κομψευόμενος μέσα στὸ καλοκομμένο τσάρλεστον κοστουμάκι του, μὲ τὴ στραβὴ ρεπουμπλικίτσα του, μὲ τὸ μπαστουνάκι του μᾶς διηγεῖται ἐμμέτρως τὰ βάσανα καὶ τὰ παθήματά του, ὡς «ὑποψηφίου γαμβροῦ», εἶνε ἡ δνὶς Μιμίκα Πλαταρίδου ποῦ ἀπήγγειλε καὶ ἐξετέλεσε τὸ νούμερο αὐτὸ μὲ τέτοια χάρη καὶ τόση τέχνη, ποῦ μὰ τὴν ἀλήθεια θὰ τὴν ἐζήλευε καὶ ἡ Κοτοπόλη Μπὶς ὀρύεται ἡ σάλα, ἀλλ᾿ αὐτὸ δὲν γίνεται, πρὸ παντὸς τὸ πρόγραμμα.
Προτοῦ ἀρχίση τὸ δεύτερο μέρος τοῦ προγράμματος ὅμως μως σηκώνεται ὅλος ὁ κόσμος στὸ πόδι καὶ ἀπαιτεῖ σώνει καὶ καλὰ νὰ ἐπαναληφθῇ ὁ Μακεδονικός. Εἶδε, παραείδε ἡ Ἐπιτροπή, μιὰ μικρή τροποποίηση στὸ πρόγραμμα, ξαναντύνονται τὰ μακεδονικὰ ἡ νεραϊδούλες καὶ νὰ πάλιν ξεκίνησε ὁ τσολιᾶς μπροστά, τή φορὰ ὅμως αὐτὴ ὅλα τὰ κορίτσια ἐκ περιτροπῆς ἔσυραν τὸν χορὸ καὶ σὲ κάθε ἀλλαγὴ χαλνᾶ ὁ κόσμος ἀπ᾿τὰ χειροκροτήματα, ἕως οὗ ἦλθε πάλι στὴ ἀρχὴ ὁ τσολιᾶς καὶ ἔσυρε μέσα τὰ κορίτσια του, ἐνῷ ὅλος ὁ κόσμος στὸ πόδι, τρελλοί ἀπὸ ἐνθουσιασμό φωνάζουν μπράβο καὶ χειροκροτοῦν. Τὰ παληά «μακεδονικά λεβέντικα μεράκια εἶχαν ἀνάψει τὸ βράδυ ἐκείνο γιὰ καλ.
Ποῦ νὰ βρεθῆ τόσες χῶρος στὴν καλή σας ἐφημερίδα, κύριε Συντά-κτα, γιὰ νὰ τὰ γράψουμε ὅλα ᾿ ἔστω καὶ σύντομα. ᾿Ακολούθησε χορὸς γε-νικῶς ἕως τὰς 4 τὸ πρωΐ καὶ έξα· κολουθοῦσαν νὰ φωνάζουν οἱ ἀθεό-φοβοι. «Ας μὴ φέξη».
Τέτοιος ἦταν ὁ χορὸς αὐτὸς τῆς
Αναγεννήσεως, ποῦ δὲν ξαναγένηκε ἄλλος ὅμοιος ἕως τόρα ἐδῶ μὰ ἕν νοια σας καὶ στὴ Σαλονίκη σας δὲν μπορεῖ νὰ γίνῃ καλλίτερος.
Μπράβο στὴν «᾿Αναγέννησις κου-ράστηκε, ἔτρεξε, κοπίασε, ἀλλά πα-ρουσίασε κάτι, ποῦ· πολὺ εὐχαρί στως θὰ τὸ βλέπανε καὶ στὴ Σαλο νίκη· καὶ στὴν ῾Αθήνα. Κ᾿ ἡμεῖς δώσαμετὸν παρά μας, ἀλλὰ χαλάλινὰ εἶναι.
ΔΗΜ. ΝΑΟΥΜ
