Πραγματοποιήθηκαν εορταστικές εκδηλώσεις για την εκατονταετηρίδα στις Σέρρες
Η ωραία μουσική του Προτύπου Ευζώνων στην τελετή των αποκαλυπτηρίων του Ηρώου της Μεραρχίας Σερρών
Στις 29 Ιουνίου 1930, πραγματοποιήθηκανεορταστικές εκδηλώσεις για την εκατονταετηρίδα κατά την οποία έγιναν τα αποκαλυπτήρια της προτομής του Εμ. Παπά και τα αποκαλυπτήρια του Ηρώου της Μεραρχίας Σερρών.
Από την εφημερίδα ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΑ ΝΕΑ της 28 Ιουνίου 1930
Ο ανταποκριτής της εφημερίδας ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΑ ΝΕΑ ανέφερε στις 27 Ιουνίου 1930
ΣΕΡΡΕΣ, 27. – Οι προετοιμασίες της Επιτροπής Εορτασμού της 100ής επετείου εντείνονται, ώστε η γιορτή να πάρει λαϊκό χαρακτήρα και να πραγματοποιηθεί με όσο το δυνατόν μεγαλύτερη επισημότητα.
Η πόλη είναι στολισμένη με τα εθνικά χρώματα και παντού παρατηρείται μεγάλη κινητικότητα για την προετοιμασία των εορταστικών εκδηλώσεων.
Απόψε έφτασε ο λόχος των Ευζώνων, για να πάρει μέρος στις γιορτές. Αύριο αναμένεται να φτάσει ο Γενικός Διοικητής κ. Γονατάς.
Στην Ακρόπολη των Σερρών, πάνω στο παλιό τείχος, εγκαταστάθηκε ηλεκτροφωτισμός, με τον οποίο θα σχηματίζονται οι χρονολογίες 1830 και 1930. Οι φωτεινές αυτές χρονολογίες θα φωταγωγηθούν το βράδυ της γιορτής.
ΑΙ ΕΟΡΤΑΙ
ΤΗΣ ΕΚΑΤΟΝΤΑΕΤΗΡΙΔΟΣ ΕΙΣ ΤΑΣ ΣΕΡΡΑΣ
ΣΕΡΡΑΙ 27. - Αἱ ἐνέργειαι τῆς ἐν πιτροπῆς ἑορτασμοῦ τῆς 100ετηρίδος ἐντείνονται, ὅπως ἡ ἑορτὴ λάβη παλ-λαϊκὸν χαρακτήρα καὶ ἐορτασθὴ ἐπὶ τὸ ἐπισημότερον.
Ἡ πόλις πλέει εἰς τὰ ἐθνικὰ χρώ-ματα καὶ παντοῦ παρατηρείται ζωηρο τάτη κίνησις διὰ τὴν προετοιμασίαν.
᾿Απόψε ἔφθασεν ὁ λόχος τοῦ προ τύπου Ευζώνων, ἵνα λαβῃ μέρος εἰς τὰς ἑορτάς. Αὔριον ἀφικνεῖται ὁ Γεν. Διοικητής κ. Γονατάς,
Εἰς τὴν ᾿Ακρόπολιν τῶν Σερρών, ἐπὶ τοῦ παλαιοῦ τείχους, ἐγένοντο το λεκτρικαὶ ἐγκαταστάσεις δι' ὧν άπει-κονίζονται τὰ ἔτη 1830 καὶ 1930, αἱ ὁποῖαι θὰ φωταγωγηθοῦν κατὰ τὴν ἐ-σπέραν τῆς ἑορτῆς.
Από την εφημερίδα ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΑ ΝΕ
Από την εφημερίδα ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ της 01.07.1930
Από την φημερίδα ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΑ ΝΕΑ της 29 Ιουνίου 1930
Η εφημερίδα ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΑ ΝΕΑ ανέφερε στις 29 Ιουνίου 1930:
ΟΙ ΣΕΡΡΕΣ ΚΑΙ Ο ΝΟΜΟΣ ΠΑΝΗΓΥΡΙΖΟΥΝ ΤΗΝ ΕΘΝΙΚΗ ΕΚΑΤΟΝΤΑΕΤΗΡΙΔΑ
Οι Σέρρες και ο Νομός πανηγυρίζουν από σήμερα και για τρεις ημέρες τις εορτές της Εθνικής Εκατονταετηρίδας, με πομπή και μεγαλοπρέπεια και με εκείνη την ενθουσιώδη ζωντάνια που χαρακτηρίζει τους πατριώτες Σερραίους.
Η Μακεδονία, συμμετέχοντας ενεργά στον μεγάλο και ιερό αγώνα του 1821, πρόσφερε πολλές υπηρεσίες και έκανε πολλές θυσίες σε εκείνη την υπεράνθρωπη και μεγαλειώδη προσπάθεια, η οποία ευτυχώς κατέληξε στην αποκατάσταση του Έθνους και στην απελευθέρωση ενός τμήματος του ελληνικού λαού από τον επονείδιστο ζυγό της δουλείας.
Οι Σέρρες έδωσαν σε εκείνον τον αγώνα για την Εθνική μας Ελευθερία και Ανεξαρτησία ένα μεγάλο τέκνο τους, τον Εμμανουήλ Παπά, αρχιστράτηγο των μακεδονικών δυνάμεων της Επανάστασης. Η προτομή του, έργο της αριστοτεχνικής σμίλης του γλύπτη κ. Φαληρέα, αποκαλύπτεται σήμερα στον Δημοτικό Κήπο των Σερρών.
Αλλά και κατά τον πρόσφατο Μακεδονικό Αγώνα, οι Σέρρες πρόσφεραν όχι λίγους ήρωες και μάρτυρες της Εθνικής Ιδέας.
Ο ατρόμητος και φοβερός Καπετάν Μητρούσης θα παραμείνει αθάνατο σύμβολο του αδάμαστου και αποφασιστικού εθνικού αγωνιστή, ο οποίος δεν γνωρίζει φόβο και δισταγμό.
Το ένδοξο τέλος του, κατά την άνιση και τραγική εκείνη συμπλοκή με τις τουρκικές δυνάμεις, τις οποίες αποδεκάτισε μαζί με μια χούφτα γενναίων ανδρών του, ενώ οι φλόγες της πυρκαγιάς περικύκλωναν το ευάλωτο καταφύγιό του, αποτελεί μια υπέροχη σελίδα ηρωικού έπους.
Όπως, άλλωστε, θα παραμείνουν ανεξίτηλα γραμμένες στην εθνική ψυχή και οι υπέροχες τελευταίες στιγμές του άλλου εκείνου μαρτυρικού ήρωα των Σερρών, του Νικολάου Παναγιώτου.
Ο Νικόλαος Παναγιώτου, καθώς οι τύραννοι τον οδηγούσαν στην αγχόνη, ατάραχος, χαμογελαστός και υπερήφανος, περιφρόνησε τους δημίους του, λέγοντας εκείνα τα αξέχαστα λόγια:
«Κρεμάστε με γρήγορα, σκυλιά. Εμένα κρεμάτε· την Εθνική Ιδέα δεν θα την κρεμάσετε ποτέ!»
Αλλά και πλήθος άλλων ανώνυμων και άγνωστων αγωνιστών, ηρώων και μαρτύρων της Ιδέας πρόσφεραν η Μακεδονία και οι Σέρρες στον σκληρότατο αγώνα της Εθνικής Αναγέννησης και Παλιγγενεσίας, μέσα στους σκοτεινούς εκείνους αιώνες της δουλείας.
ΚΑΠΕΤΑΝ ΜΗΤΡΟΥΣΗΣ
Οι Σέρρες, που γιορτάζουν σήμερα την Εθνική Εκατονταετηρίδα, δικαιούνται να πανηγυρίζουν υπερήφανες. Γιορτάζουν και πανηγυρίζουν το μεγάλο εθνικό γεγονός, στο οποίο δεν πρόσφεραν μικρές ή λίγες θυσίες.
Αυτούσιο το κείμενο:
Αἱ Σέρραι καὶ ὁ νομὸς πανηγυρίζουν ἀπὸ σήμερον ἐπὶ τριήμερον τὰς ἑορτὰς της Εθνικής εκατοντικό νημίδου, με πομπὴν καὶ μεγαλοπρέπειαν καὶ μὲ τὴν ἐνθουσιώδη ἐκείνην ζωηρότητα, ποῦ διακρίνει τοὺς πατριώτας Σερραίους. Η Μακεδονία, ἐνεργῶς σι μμειασχοῦ σα εἰς τὸν μέγαν καὶ ἱερὸν ἀγῶνα τοῦ 1821, προσέφερε καὶ ὑπηρεσίας καὶ θυ σίας πολλὰς εἰς τὴν ὑπεράνθρωπον καὶ μεγαλειώδη ἐκείνην προσπάθειαν, τὴν εὐτυχῶς καταλήξασαν εἰς τὴν ἀπο-κατάστασιν τοῦ Ἔθνους καὶ τὴν ἀπε λευθέρωσιν ἑνὸ· τμήματος τῆς φυλῆς ἀπὸ τὸν ἐπονείδιστον ζυγὸν τῆς δου-λείας. Αἱ Σέρραι ἔδωσαν εἰς τὸν ἀ ἀγῶνα ἐκεῖνον τῆς Ἐθνικῆς ᾿Ελευθερίας μας καὶ ᾿Ανεξαρτησίας ἕνα μέγα τέκνον των, τὸν ᾿Εμμανουήλ Παπᾶν, ἀρχιστρά τηγον τῶν Μακεδονικῶν δυναμεων τῆς "Επαναστάσεως, τοῦ ὁποίου ἡ προτομή ὀφειλομένη εἰς τὴν ἀριστοτεχνικήν σμίλην τοῦ γλύπτου κ. Φαληρέα, ἀπο καλύπτεται σήμερον ἐν τῷ Δημοτικῷ Κήπῳ τῶν Σερρών. ᾿Αλλ' αἱ Σέρραι, καὶ κατὰ τὸν πρό σφατον Μακεδονικὸν ᾿Αγῶνα προσέφερον ὄχι ὀλίγους ἥρωας καὶ μάρτυ- μά ρας τῆς Ἐθνικῆ ἐθνικῆς ᾿Ιδέας. - Ο Ὁ ἀτρόμη τος καὶ φοβερὸς ὸς Καπετάν ετάν Μητρούσης θὰ παρυμείνῃ ἀθάνατον σύμβολον τοὺ ἀδαμάστου καὶ ἀποφασιστικοῦ ἐθνικοῦ ἀγωνιστοῦ, ὁ ὁποῖος δὲν γνωρίζει φό βον καὶ διστακτικότητα. Τὸ ἔνδοξον τέλος του κατὰ τὴν ἄνισον ἐκείνην καὶ τραγικήν συμπλοκὴν πρὸς τὰς τουρκικὰς δυνάμεις, τὰς ὁποίας ἀπεδεκάτισε μὲ μίαν δράκα γενναίων ἁνδρῶν του, ἐνῷ αἱ φλόγες τῆς πυρκαῖᾶς περιέζω-ναν τὸ εὐάλωτον καταφύγιόν του, ἀ-ποτελεῖ μίαν ὑπέροχον σελίδα ἡρωικοῦ ἔπους, ὅπως ἐξ ἄλλου θα παραμείνουν ἀνεξιτήλως γραμμέναι εἰς τὴν ἐθνικὴν ψυχὴν καὶ αἱ ὑπέροχοι τελευταῖαι στιγ μαὶ τοῦ ἄλλου ἐκείνου μαρτυρικοῦ ἥ-ρωος τῶν Σερρῶν, τοῦ Νικολάου Πα-ναγιώτου, ὁ ὁποῖος ἀγόμενος ὑπὸ τῶν τυράννων εἰς τὴν ἀγχόνην, ἀτάραχος, μειδιῶν καὶ ὑπερήφανος, κατεκάλυψε διὰ τῆς περιφρονήσεώς του τοὺς δη-μίους, εἰπὼν τὸ ἀλησμόνητον ἐκεῖνο : «κρεμᾶστε με γρήγορα, σκυλιὰ, ἐμένα κρεμνᾶτε, τὴν Ἐθνικὴν ᾿Ιδέαν δὲν θὰ τὴν κρεμάσετε ποτέ».
᾿Αλλὰ καὶ χορείαν ἀλλων ἀνωνύμων καὶ ἀγνώστων ἀγωνιστῶν, ἡρώων καὶ μάρτύρων τῆς Ιδέας, προσέφερον ἡ Μακεδονία καὶ αἱ Σέρραι εἰς τὸν τρα-χύτατον διὰ τῶν σκοτεινῶν ἐκείνων αἰώνων τῆς δουλείας ἀγῶνα τῆς ᾿Ε-ὑνικῆς᾿ Αναστάσεως καὶ Παλιγγενεσίας.
ΚΑΠΕΤΑΝ ΜΗΤΡΟΥΣΗΣ ΑΙ Σέρραι, ἑορτάζουσαι σήμερον τὴν Ἐθνικὴν Ἑκατονταετηρίδα, δικαιοῦν ται νὰ πανηγυρίζουν ὑπερήφανοι. Εορ ταζουν καὶ πανηγυρίζουν τὸ ρίζουν τὸ μέγα ἐθνι κὸν γεγονὸς, εἰς τὸ ὁποῖον δὲν προσέφεραν θυσίας μικρὰς ἤ ὀλίγας.
Η εφημερίδα Μακεδονία ανέφερε στις 29 Ιουνίου 1930:
Το Ηρώο των Σερρών, όπου γίνονται οι εορτασμοί
Στις Σέρρες αρχίζουν σήμερα οι εορτασμοί για τη συμπλήρωση των εκατό χρόνων. Στο πλαίσιο των εορτασμών θα πραγματοποιηθούν τα αποκαλυπτήρια του παραπάνω Ηρώου. Η εφημερίδα «Μακεδονία» χαιρετίζει την ηρωική πόλη των Σερρών.
Από την εφημερίδα Μακεδονία στο φύλλο της 29.06.1930
Αυτούσιο το κείμενο της εφημερίδας Μακεδονία:
ΤΟ ΗΡΩΟΝ ΤΩΝ ΣΕΡΡΩΝ ΟΠΟΥ ΓΙΝΟΝΤΑΙ ΕΟΡΤΑΙ
-εἰς τὰς Σέρρας ἀρχίζουν σήμερον αἱ ἑορταὶ τῆς ἑκαι τονταετηρίδος, κατὰ κατὰ τὰς ὁποίας θὰ γίνουν τ᾿ ἀποκαλυ πτήρια τοῦ ὡς ἄνω Ηρώου. Η «Μακεδονία» χαιρετίζει τὴν ἡρωϊκὴν πόλιν τῶν Σερρών.
Από την εφημερίδα Μακεδονικά Νέα στο φύλλο της 02.07.1930
Εφημερίδα Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ, φύλλο της 3 Ιουλίου 1930
Ο Νομάρχης Σερρών Νίκογλου καταθέτει στεφάνι στο μνημείο του Εμ. Παπά ως Πρόεδρος της Επιτροπής Εκατονταετηρίδος. (Από την εφημερίδα Μακεδονικά Νέα της 1 Ιουλίου 1930 / Φωτο Πέννα)
Ο γερουσιαστής κ, Δούμπας καταθέτει στεφάνι εκ μέρους της Γερουσίας (Από την εφημερίδα Μακεδονικά Νέα της 1 Ιουλίου 1930 / Φωτο Πέννα)
Οι Μακεδονομάχοι της Νιγρίτας και πλήθος κόσμου παρακολουθούν τα αποκαλυπτήρια της προτομής του Εμ. Παπά (Από την εφημερίδα Μακεδονικά Νέα της 1 Ιουλίου 1930 / Φωτο Πέννα)
Ο Γονατάς καταθέτει στεφάνι ως εκπρόσωπος της Κυβερνήσεως στο μνημείο του Εμ. Παπά (Από την εφημερίδα Μακεδονικά Νέα της 1 Ιουλίου 1930)
Ο Αντιστράτιγος κ. Κλάδος και ο Υπουργός κ. Φαληρέας παρακολουθούν την παρέλαση (Από την εφημερίδα Μακεδονικά Νέα της 1 Ιουλίου 1930)
Από την εφημερίδα ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ της 02.07.1930
